leestijd +/- 4 m.

‘Vanaf de pensionering van mijn man, gingen we elke week samen naar de markt. Hij reed altijd, want de auto was zijn ding. Vijf jaar geleden waren we op weg ernaartoe, maar vergat hij om op de rotonde rechtsaf te slaan. De eerste keer zocht ik er nog niks achter: kan gebeuren, zeker in gedachten geweest. Maar toen hij vaker verkeerde wegen begon in te slaan, ging ik ook aan andere kleine dingen zien wat er aan de hand was. Hij begon te dementeren. Vijf jaar heeft zijn ziekte geduurd en de zorg werd steeds intensiever. Eerst was er alleen het vergeten, maar later liet zijn lichaam hem ook in de steek. In het begin kon ik de zorg goed alleen af. Daarna kwam er thuiszorg bij en uiteindelijk sprongen de kinderen ook bij, zodat hij thuis is kunnen blijven tot het einde. Hij heeft nu zijn rust en ik heb mijn plicht gedaan. Ik ben blij dat ik het heb kunnen doen. Het is goed zo.’

De woorden hierboven zijn niet uniek. Mantelzorg voor de naaste: voor de partner, voor een vader of moeder: wie kent het niet uit de naaste omgeving? Mantelzorg kan heel langdurig zijn. Niet dat elke vorm evenveel tijd opslorpt: het is vooral de regelmaat, de trouw die gevraagd wordt, die mantelzorg bijzonder maakt. Het kan beginnen met één keer per week voor je vader de boodschappen meenemen. Maar het kan zich ontwikkelen tot iets dat steeds verder gaat, tot zorg die dagelijks terugkeert en veel kan vragen.

“De betaalde verzorger heeft – begrijpelijkerwijs – van buitenaf gestelde grenzen, maar de mantelzorger rekt zijn eigen grenzen steeds verder op en gaat er niet zelden overheen.”

Het is een soort zorg waar geen prijskaartje aan gehangen kan worden. Met alle respect voor betaalde zorg, is er toch een groot verschil. De betaalde verzorger mag en kan zich de vraag stellen: ‘Wat is mijn taak, wat moet ik doen?’ De mantelzorger ziet zich vaak voor een andere vraag gesteld. Niet: ‘Wat moet ik doen’, maar ‘Wat kan ik nog meer doen?’ De betaalde verzorger heeft – begrijpelijkerwijs – van buitenaf gestelde grenzen, maar de mantelzorger rekt zijn eigen grenzen steeds verder op en gaat er niet zelden overheen.
De mantelzorger wordt namelijk niet opgeroepen door een baas die bepaalde routes of diensten laat afwerken. Nee, de mantelzorger wordt opgeroepen vanuit de liefde die in een mens leeft; opgeroepen om op de toppen van zijn eigen kunnen te gaan staan en vaak daar nog bovenuit te reiken. En wat telkens weer opvalt is dat die gegeven zorg juist dankbaar en tevreden maakt. Zoals de weduwe in bovenstaand voorbeeld kernachtig uitdrukte: ‘Ik ben blij dat ik het heb kunnen doen. Het is goed zo.’ De mantelzorger heeft te doen met de royaalste, maar ook de meest veeleisende baas van het leven: de liefde. Mantelzorg haalt het beste in mensen boven, omdat de mens goed doet en er zelf dankbaar van wordt. En dat is goed zo.
+ Harrie Smeets, bisschop van Roermond
Deel dit artikel:

Mensen in dit artikel

Harrie Smeets

Harrie Smeets

Geboren op 22 oktober in de Vroedvrouwenschool te Heerlen (voorloper Academie Verloskunde Maastricht, onderdeel van Zuyd Hogeschool) l priesteropleiding seminarie Rolduc, Kerkrade l voordien: pastoor-deken van Venray l wapenspreuk: ‘In Gods naam mensen liefhebben’. In die spreuk zit zoveel in, daar kun je een leven lang mee vooruit.

Monseigneur Harrie Smeets is op 10 oktober 2018 door paus Franciscus benoemd tot bisschop van Roermond. Hij is de 24e bisschop van Roermond sinds de oprichting van het bisdom in 1559 en de tiende bisschop sinds het herstel van de bisschoppelijke hiërarchie in Nederland in 1853. Op 8 december 2018 is monseigneur Smeets in de Sint-Christoffelkathedraal in Roermond tot bisschop gewijd. Tijdens die viering heeft hij ook de zetel van de Kerk van Roermond in bezit genomen.